Vrijstelling ondernemingsvermogen voor vastgoedportefeuille

Als u in Nederland iets erft of geschonken krijgt, moet u erf- of schenkbelasting betalen. Het tarief loopt voor kinderen op tot 20%, voor kleinkinderen tot 36% en voor overige verkrijgers tot 40%. Wel gelden er vrijstellingen: voor kinderen in 2014 € 19.868 en voor anderen in de meeste gevallen €2.092. Een speciale vrijstelling geldt voor ondernemingsvermogen. De reden voor deze vrijstelling is dat het bij de overgang van ondernemingen lastig kan zijn de belasting te betalen, omdat het vermogen vastzit. Deze vrijstelling bedraagt 100% voor de eerste € 1.045.611 en voor het meerdere 83%. Een kind dat een effectenportefeuille van € 1.045.611 erft, moet € 193.426 aan erfbelasting betalen, terwijl een kind die een onderneming erft met dezelfde waarde niets betaalt. Dit wringt! Enige tijd geleden had Rechtbank Breda geoordeeld dat het onderscheid tussen gewoon vermogen en ondernemingsvermogen in strijd is met het Europeesrechtelijke gelijkheidsbeginsel. De Hoge Raad heeft eind 2013 dit oordeel vernietigd.

In de praktijk is het niet altijd duidelijk wanneer sprake is van ondernemingsvermogen. Stel dat iemand 20 vakantiehuisjes bezit en deze steeds tijdelijk verhuurt aan gescheiden mensen, Polen en vakantiegangers. Als hij deze huisjes schenkt aan zijn zoon, kan dan een beroep worden gedaan op de vrijstelling voor ondernemingsvermogen? Niet doorslaggevend is hoe deze activiteit in de aangifte inkomstenbelasting is aangegeven: onderneming, bijverdienste of box 3. Stel iemand heeft 100 verhuurde garageboxen. Met beheer, onderhoud, administratie en incasso is behoorlijk veel tijd gemoeid. Onderneming of niet? De Belastingdienst is niet geneigd dergelijke activiteiten als ondernemen aan te merken. Het financiële belang kan groot zijn. Vandaar dat sommige belastingbetalers de gang naar de belastingrechter hebben gemaakt. In dit soort kwesties was het altijd de fiscus die aan het langste eind trok, maar in december 2013 was er een overwinning voor de belastingbetaler bij gerechtshof Den Haag.

Het ging om een actief beheerde vastgoedportefeuille met een waarde van enkele miljoenen euro’s ondergebracht in een bv. Eén van de directeuren was hier gemiddeld 50 uur per week druk mee. Tot verbazing van veel fiscalisten oordeelde de belastingrechter dat hier sprake was van ondernemingsvermogen. Hierdoor was aanzienlijk minder erfbelasting verschuldigd dan de fiscus stelde. Veel actieve vastgoedbeleggers denken nu dat ook zij hun vermogen met toepassing van de royale ondernemingsvrijstelling kunnen schenken of laten vererven. De Belastingdienst zal vermoedelijk tegen de uitspraak in beroep gaan.

Bron: Actuele artikelen