Kapitaalverzekering gebruiken voor betalingsproblemen

Veel mensen die in hun eigen huis wonen, hebben naast hun hypotheeklening een kapitaalverzekering gesloten. Dat is een verzekering die een bepaald bedrag uitkeert om later de hypotheek te kunnen aflossen. Er wordt dan jaarlijks (per kwartaal, maandelijks) een premie betaald die wordt belegd door de verzekeringsmaatschappij. Zo’n verzekering heeft een groot voordeel ten opzichte van het zelf sparen voor de aflossing van de hypotheek. Tijdens de looptijd is de waarde van zo’n verzekering namelijk niet belast in box 3 (eigen spaargeld wel, dus dat kost in principe ieder jaar 1,2% belasting over het gespaarde bedrag). De belastingheffing van zo’n verzekering valt in box 1, maar daar gelden grote vrijstellingen als aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan.

De belangrijkste voorwaarde is dat de premies tenminste 15 jaar moeten worden betaald. Bovendien mag de hoogste premie niet meer dan tien keer zo hoog zijn als de laagste (bandbreedte-eis). Er gelden twee vrijstelling: de lage vrijstelling van € 35.700,- bij minimaal 15 jaar premiebetaling en van € 157.000,- (verminderd met de eerder gebruikte vrijstelling) bij tenminste 20 jaar premie betalen. In beide gevallen geldt dat het uitgekeerde kapitaal gebruikt moet worden om de eigenwoningschuld af te lossen.

Door de economisch slechte situatie, en met name de slechte woningmarkt, is het voor veel mensen lastig om de jaarlijkse premie op te brengen. Bovendien blijft de hypotheek en daarmee de rentebetaling hoog, want er wordt niet afgelost. De regering heeft oog voor deze betalingsproblemen en heeft een verruiming gegeven voor gevallen waarin de verzekering kan worden afgekocht voordat de vereiste termijn is bereikt. De verzekering mag zonder belastingheffing worden afgekocht in de volgende situaties:

  • bij echtscheiding of verbreking van een fiscaal partnerschap;
  • als de verkoopprijs van de vorige woning onvoldoende is om de daarop rustende eigenwoningschuld geheel af te lossen;
  • als gebruik wordt gemaakt van een vorm van schuldhulpverlening.

De premies moeten wel hebben voldaan aan de bandbreedte-eis, de uitkering moet lager zijn dan de hoge vrijstelling (van € 157.000,-) en de afkoopsom moet zo veel mogelijk worden gebruikt om de eigenwoningschuld af te lossen, maar het meerdere mag vrij gebruikt worden. Ook een bankspaarrekening eigen woning en een beleggingsrecht eigen woning mogen onder deze voorwaarden worden gedeblokkeerd.

Wie gebruikt maakt van deze goedkeuring moet aan de bank of verzekeringsmaatschappij aannemelijk maken dat hij zich in deze situatie bevindt. Deze geeft vervolgens aan de Belastingdienst door dat de verzekering is afgekocht.

Wie zich in een andere situatie bevindt, maar van mening is dat deze regeling ook voor hem zou moeten gelden, kan dat doorgeven aan zijn eigen Belastingdienst, waarvan het adres is te vinden op de website van de Belastingdienst